Güney Kıbrıs Başkanı Nikos Anastasiadis, ekonominin ayağa kaldırılması için tedbirler paketi hazırladıklarını ve 3 ile 6 aya kadar hayata geçirileceğini ifade etti.
Fileleftheros gazetesine özel demeç veren Anastasiadis, tedbirlerin temel ekseninin, “kalkınma, yabancı yatırımların cesaretlendirilmesi ve kırılgan nüfusun korunması ile desteklenmesi” olduğunu belirtti.
Öngörülen tedbirlerin içeriklerine de değinen Anastasiadis, maaş kesintileri ile kamu çalışanlarının işten çıkarılmasının söz konusu olmadığını, Troyka ile müzakerelerde bu konuların gündemde bulunmadığını da ifade etti.
EKONOMİK TEDBİRLER
Ekonomik tedbirler çerçevesinde ilk olarak Şehir ve Planlama Dairesi ile tüm ilgili birimlerin, askıda olan kalkınma çalışmalarına 30 gün içerisinde izin vermeye çağrılacağını söyleyen Anastasiadis, ikinci olarak vergi muafiyetleri anlamına gelen kârların yeniden yatırımına yönelik daimi tedbir alınacağını ve kumarhane kurulması için yasa tasarısının ileriye götürüleceğini belirtti.
Anastasiadis, bu tedbirler arasında, elektrik fiyatlarının düşürülmesi, gençlerin istihdam edilmesi için Avrupa ödeneklerinin değerlendirilmesi, gerçekten ihtiyacı olanlara katkı sağlanması, kira ücretleri konusunun ele alınması, bankalar ile uzlaşılarak kredilerin uzatılması ve faizlerin düşürülmesi, sendikalar ve işverenler arasında işletmelerdeki Rum çalışan sayısına (yüzde 70’e karşılık yüzde 30) ilişkin gayrı resmi anlaşma gibi konuların bulunduğunu söyledi.
MAAŞ KESİNTİSİ VE İŞTEN ÇIKARMA YOK
Anastsiadis, 2015 yılına kadar maaşlardan kesinti yapılması veya işten çıkarma gibi yeni koşulların olmasının söz konusu olmadığını da söyledi.
Anastasiadis, üstlendikleri yükümlülükleri harfi harfine yerine getirmeleri ve planladıkları tedbirleri hayata geçirmeleri durumunda durumun çok daha farklı olacağını belirtti.
İleriki ayların zor olacağını söyleyen Anastasiadis, benimsedikleri tedbirlerle 2015 yılına kadar tehlikede olmadıklarını ifade etti.
Troyka’nın maaşlardan yüzde 15-20 civarında kesinti yapılmasını, ayrıca memur sayısının 15 bin azaltılmasını istediğine ilişkin bilgilerin sorulması üzerine Anastasiadis, bu konuların masada bulunmadığını, kamudaki memur sayısının azaltılmasının ise her 4 emekli karşılığında bir kişinin işe alınması disipliniyle olacağını, bunun nasıl uygulanacağının daha sonra görüleceğini ifade etti.
Kamu hizmetlerinde değişikliklerin olacağını ancak bunların temelinde disiplin konularının bulunacağını söyleyen Anastasiadis, ileriye götürülecek değişiklikler arasında her bakanlıkta Sayıştaylığın uyarılarının gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğini denetleyecek bir komite kurulmasının da bulunduğunu ifade etti.
YABANCI YATIRIMLAR KONUSU
“Son ekonomik gelişmelerden dolayı yabancıların Kıbrıs’a sırtını döneceğine” ilişkin yorumların anımsatılması üzerine Anastasiadis, yatırımlar konusunda büyük bir ilgi bulunduğunu, bunun için de teşvik etmelerinin ve devleti daha işlevsel, finans sistemini de daha istikrarlı duruma getirmelerinin yeterli olacağını söyledi.
Anastasiadis, Çin’den yatırım konusunda büyük bir ilgi olduğunu, İsrail ile de perspektifin bulunduğunu ifade etti.
Anastasiadis, İsrail’e yapacağı ziyaretin, enerji, sağlık ve teknoloji alanında işbirliğini öngördüğünü belirtti.
Anastasiadis, Güney Kıbrıs’a yatırımları yapılması konusunu ele almak için Arap körfezi ülkelerine de ziyaret planladıklarını ifade etti.
PORTEKİZ MODELİ ÖZELLEŞTİRME
Anastasiadis, kendilerinden talep edilen özelleştirme içerisinde Portekiz modelinin alınması konusunda düşüncelerinin bulunduğunu da söyledi.
Portekiz’de uygulanan modele değinen Anastasiadis, orada holding bir şirketin kurulduğunu ve buna telekomünikasyon, su gibi kurumların mülkiyet verilerinin dahil edildiğini, kendilerinin de bunu elektrik, telekomünikasyon, limanlar, doğalgazın bir bölümüyle yapmalarının mümkün olduğunu ifade etti.
İKİNCİ SONDAJ
Doğalgazdan gelir elde edilmesine başlanmasına yönelik bir soru üzerine Anastasiadis, 12. parselde sondaj yapan Noble Energy Şirketi’nin bu parseldeki miktarın tespit edilmesi amacıyla teyit edici sondajı (ikinci sondaj) bir an evvel gerçekleştirmesi için ikna edilmesi gerektiğini söyledi.
Anastasiadis, 6-7 Mayıs tarihlerinde İsrail’e gideceğini anımsatırken, kendisinin zaten İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ile görüştüğünü de belirtti.
Doğalgaza sahip olunmasının tek başına yeterli olmadığını, bundan nasıl yararlanacağına ilişkin bir takım hareketlerin yapılması gerektiğini söyleyen Anastasiadis, ikinci tur ihaleye de bir çok şirketin ilgi gösterdiğini anımsattı.
EURO’DAN ÇIKIŞ
Güney Kıbrıs’ın Euro bölgesinden çıkışına yönelik bir soru üzerine Anastasiadis, Euro bölgesinden çıkışın birçok sıkıntıyı da beraberinde getireceğini belirtti.
Anastasiadis, Euro bölgesinden çıkılması durumunda değeri düşmüş bir para olacağını, borçların Euro olacağını, buna bağlı olarak da ödemelerin Euro yapılacağını, bunun da yükümlülüklerin çoğalacağı ve ülkenin iflas edeceği anlamına geldiğini söyledi.
“BİZİ İKİ BANKANIN KAPATILACAĞINA İLİŞKİN OLARAK TEHDİT ETTİLER”
“Meclis tarafından ret edilen mevduatlardan kesinti yapılması konusundaki ilk planın geçmesi durumunda iki bankanın (Laiki ve Kıbrıs Bankası) kurtulması söz konusu olur muydu” sorusu üzerine Anastasiadis, Laiki Bankası’nın hiçbir şeyle kurtulamayacağını, bunun daha önceden yapılması gerektiğini ifade etti.
Anastasiadis, Kıbrıs Bankası’nın ise yaşamasının mümkün olduğunu söyledi.
Euro Grubu toplantısında önlerine gelen öneriyi ret etme şanslarının bulunup bulunmadığı sorusuna karşılık ise Anastasiadis, o günkü görüşmelerin sürekli olduğunu ve sabaha kadar sürdüğünü anımsatarak, ayrılmak için kalktığında onlara “madem ki ülkem iflasa gidiyor yapacak başka bir şeyim yok” dediğini anlattı.
Anastasiadis, bunu söylemesinin ardından Avrupa Merkez Bankası Yönetim Kurulu üyesi Asmussen’in kendisine Avrupa Merkez Bankası Başkanı Mario Draghi’yi arayacağını ve kendisine bilgi vereceğini söylediğini ifade etti.
Anastasiadis, Asmussen’in, “çalışacak iki bankadan herhangi birine sahip olamayacakken neden şikayet ediyorsunuz” dediğini, ayrıca herhangi bir likidite miktarını keseceklerini söylediğini belirtti.
Kendilerine verilen son tarihin 21 Mart olduğunu söyleyen Anastasiadis, amacın başka şey değil Rusların mevduatlarının tıraşlanması olduğunu ifade etti.
Anastasiadis, kendilerinden kara para konusunda araştırma yapılmasının istendiğini, bunu kabul ettiklerini, şirketler vergisinin yüzde 12.5 olmasının Almanlar için psikolojik olduğunun kendilerine söylendiğini, bunu da yaptıklarını anımsattığını söyledi.
Görüşmeye gitmeden önce Avrupa Konseyi Başkanı Herman Van Rompuy ve Almanya Başbakanı Angela Merkel ile görüştüğünü ifade eden Anastasiadis, Merkel’in yükün paylaşılması konusunda ısrar ettiğini, Avrupa Konseyi toplantısı öncesinde Merkel ile görüşme yaptığını ve kendisinin mevduatlardan kesinti yapılmasının söz konusu olmadığını net bir şekilde ifade ettiğini belirtti. Anastasiadis, Merkel’in bu düşünceyle hem fikir olduğunun görüldüğünü de söyledi.
Anastasiadis, bunun akabinde IMF Başkanı Lagarde’ın kesinti olmazsa IMF’nin anlaşmaya dahil olmayacağı, Merkel’in ise IMF’nin buna dahil olmaması durumunda Almanya Meclis’inden Kıbrıs için destek paketi almasının söz konusu olmayacağı şeklinde açıklamalarda bulunduklarını söyledi.
İlk kararın alınmasının ardından Rusya Devlet Başkanı Putin ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirdiğini ifade eden Anastasiadis, Putin’in kendisine Rusya’nın Avrupalı ortaklarla olan ilişkilerini geliştirme konusuna ilgi duyduğunu söylediğini belirtti.
Aynı akşam Moskova’ya gitmesinin ve ertesi gün görüşmelerinin mümkün olduğunu Putin’e ilettiğini söyleyen Anastasiadis, Putin’in yanıtının “ilk önce yakın çalışma arkadaşlarının ön hazırlık yapması gerektiği” yönünde olduğunu ifade etti.
Anastasiadis, bunun üzerine Putin’den Rusya Maliye Bakanı’na, Güney Kıbrıs Maliye Bakanı Mihalis Sarris ile görüşmesi talimatı vermesini istediğini ekledi. (tak)