Ekonomideki kaçak ve kayıtdışılıklara haberleşme de eklendi. Günlük hayatımızda önemli bir yer tutan telefon haberleşmesinde arz – talep dengeleri internet üzerinden yapılan yurt dışı sesli görüşmelerde kayıt dışılığa olan cazibeyi artırdı.
Bilişim Teknolojileri ve Haberleşme Kurulu (BTHK) ve Elektronik Haberleşme Yasası’nın hayata geçmesiyle birlikte teknolojideki kayıt dışılıkla mücadele ivme kazandı. BTHK’na bağlı İllegal Haberleşme Birimi uzmanlarının Polis Cürümleri Önleme Ekipleriyle birlikte son 6 ayda ada genelinde yaptıkları denetlemelerde 100 den fazla işyerinin kaçak telefonlar ve kayıt dışı bağlantılarla talep edenleri yurt dışı ile görüştürüp yüzbinlerce liralık haksız kazanç elde ettikleri saptandı.
BTHK ile koordineli çalışan Polis Müdürlüğü’ne bağlı ekiplerin geçtiğimiz hafta Lefkoşa genelinde gerçekleştirdikleri 5 ayrı şok baskınlarda, 1 internet cafe, 2 market, 2 kafeterya da toplam 110 sabit telefona emare olarak el konulurken, işyeri çalıştırıcıları hakkında yasal takibat başlatıldı. Ne varki başlatılan yasal takibat, mahkeme süreçlerinin uzaması, kefalet bedeli istenmemesi veya bu bedelin yüksek oranlarda alınamaması nedeniyle caydırıcı olamıyor. Kayıt altında devletten aldığı yetkilerle çalışan 2 özel GSM operatörü ve kamuya bağlı Telekominikasyon Dairesi, kaçak piyasanın yarattığı cazibeye bağlı olarak yıllık çok yüksek oranlarda gelir kaybına uğruyor. Elektronik Haberleşme Yasası’nda kaçak yada kayıt dışı haberleşme suçlarına 6 yıla kadar hapis ve çeşitli oranlarda para cezaları öngörülmesine rağmen pazardaki cazibe “ telekulak” olarak da tanımlanan izinsiz, kayıtsız, vergisiz haberleşmeyi durduramıyor. Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı’na bağlı Telekominikasyon Dairesi yetkililerinden verilen bilgiye göre; son aylarda BTHK ile işbirliği yapılarak artırılan şok polis baskınları sonrasında ankesorlu telefonlarla kayıt altında görüşme yaptırmaya talep yaklaşık 30 oranında arttı. Telefon Dairesi’nin ankesorlu telefonlardan elde ettiği aylık 350 bin lira dolayındaki gelir denetimlerin yarattığı caydırıcılıkla 550 bin liralara tırmandı. Devlet bu alana teknolojik alt yapı yatırımlarını artırırsa kayıt dışılıktan doğan gelir kaybını azaltırken suç unsurlarının izlenmesini de daha kolay hale getirerecek. (Lha)